Maak een reis langs een selectie van hoogtepunten uit het werk van Sondheim.
1955-1970: Vroeg werk
West Side Story
1956
West Side Story is een musicalklassieker van Leonard Bernstein. De show geldt als een van de beste musicals aller tijden. Sondheim schreef als 27-jarige de liedteksten.
De show is een New Yorkse muzikale versie van Romeo & Julia, waarin twee jeugdbendes tegenover elkaar staan en de liefde van de hoofdpersonen onmogelijk maken.
In “Something’s Coming” wordt een van Sondheims vernieuwingen van de musicaltraditie al zichtbaar: de tekst past bij het taalgebruik van het personage.
Will it be? Yes it will.
Maybe just by
holding still.
It’ll be there.
Gypsy, a musical fable
1959
Gypsy is een hoogtepunt in de klassieke musicaltraditie van 1940-1965. Sondheim schreef de liedteksten.
Centraal staat de ultieme showbizzmoeder Rose, die haar dromen via haar kinderen waar wil maken.
Als Rose’s dochter June haar afwijst, richt Rose zich op haar andere dochter Louise in “Everything’s Coming Up Roses”, dat door de musical een vaste Engelse uitdrukking is geworden.
You either have it –
Or you’ve had it.
A Funny Thing Happened on the Way to the Forum
1962
A Funny Thing is een muzikale klucht tegen de achtergrond van het oude Rome. Het was Sondheims Broadway-debuut als componist-tekstschrijver. De show was een succes, won zes Tony Awards en werd verfilmd.
De musical volgt de sluwe slaaf Pseudolus, die zijn vrijheid probeert te winnen door zijn meester te helpen de mooie slavin Philia te veroveren.
“Comedy Tonight” is het openingsnummer.
Nothing with gods.
Nothing with fate.
Weighty affairs will just have to wait!
1970-1981: Samenwerking met Hal Prince
Company
1970
Het geliefde en innovatieve Company geldt als een hoogtepunt en mijlpaal in de geschiedenis van de musical.
Onderwerp zijn de liefdesrelaties van een vrijgezel en zijn groep vrienden en de zoektocht naar emotionele verbinding.
Met Company introduceerde Stephen Sondheim betekenisvol muziektheater met volwassen onderwerpen, ethische vraagstukken en intellectuele uitdaging.
Marry me a little.
Love me just enough.
Follies
1971
De cultklassieker Follies is een onconventionele, nostalgische reis over de dromen van de jeugd en de realiteit van het ouder worden. In 1971 kreeg Follies uiteenlopende kritieken, maar de show won zeven Tony Awards, leverde een reeks Broadway-klassiekers af en kent regelmatig revivals.
Tegen de achtergrond van een reünie van showgirls in een Broadway-theater op de slooplijst gaat Follies over dromen en illusies, successen en teleurstellingen, nostalgie en realiteit.
“I’m still here” is een van de bekendste songs uit de show, hiernaast uitgevoerd door 85-jarige Sondheim-veteraan Elaine Stritch.
The Ben I’ll never be,
who remembers him?
A Little Night Music
1973
A Little Night Music is een lichtvoetige, operette-achtige komedie met gelaagde personages. Sondheim creëerde een muzikale achtergrond van walsen. A Little Night Music werd bij zijn première in 1973 enthousiast ontvangen door zowel critici als het publiek.
De musical draait om de liefdesperikelen van een aantal welgestelde koppels tijdens een weekend op het Zweedse platteland rond 1900.
De show bevat ook Sondheims bekendste lied: “Send in the Clowns“.
Quick, send in
the clowns.
Don’t bother,
they’re here.
Pacific Overtures
1976
Pacific Overtures is een unieke, ambitieuze en overweldigende reis naar het Japan van de 19e eeuw. De musical kreeg tien Tony-nominaties.
De musical is gebaseerd op historische gebeurtenissen vanaf 1853, waarbij het isolationisme van Japan werd doorbroken door westerse druk.
“Someone in a Tree” is een lied dat Sondheim als een favoriet beschouwt. In het lied verhalen ooggetuigen, decennia na dato, van een historische ontmoeting tussen de Amerikanen en de Japanners.
The realities
remain remote,
in the middle
of the sea.
Sweeney Todd: the Demon Barber of Fleet Street
1979
De horrorkomedie Sweeney Todd behoort zowel tot de grootste publiekssuccessen als tot de muzikale hoogtepunten van Sondheims carrière. De musical geldt als een van de beste van de twintigste eeuw.
Het verhaal gaat over een kapper die uit wraak zijn klanten vermoordt en vervolgens verwerkt in pasteien.
In “Pretty Women” zit Sweeneys belangrijkste doelwit, rechter Turpin, in de kappersstoel.
To seek revenge may lead to hell,
but everyone does it and seldom as well.
Merrily We Roll Along
1981
Merrily We Roll Along was eerst een flop, vervolgens een cultklassieker en in 2023 alsnog een groot succes op Broadway.
Merrily we roll along draait om de succesvolle filmmaker Frank en zijn oude vrienden Charley en Mary die samen met hem probeerden het te maken in de culturele sector. De show laat zien – in omgekeerde volgorde van 1981 naar 1957 – hoe jeugdig enthousiasme, ambitie en vriendschap gaandeweg eindigden in verdriet, verwijdering en teleurstelling.
“Opening Doors” laat richting het einde van de show zien hoe het ooit allemaal begon.
I don’t know who
we are anymore.
And I’m starting
not to care.
1984-2008: Samenwerkingen met James Lapine
en met John Weidman
Sunday in the Park with George
1984
Sunday in the Park with George is een introspectief, emotioneel diepgaand werk over inspiratie, over creativiteit en kunst en over de nalatenschap van een mensenleven. Het ontroerende, artistieke meesterwerk ontving 10 Tony- nominaties en de Pulitzer Prize.
Centraal staan Georges Seurat en zijn pointillistische schilderij Un dimanche après-midi à l’Île de la Grande Jatte. Het verhaal beslaat twee bedrijven over een eeuw heen, waarbij de worstelingen en offers van de kunstenaar worden verbonden met die van zijn achterkleinzoon.
“Sunday in the Park with George” en “Move On” zijn het eerste en laatste lied van de musical, hiernaast achter elkaar uitgevoerd.
Anything you do,
let it come from you,
then it will be new.
Give us more to see.
Into the Woods
1987
Into the Woods behoort tot de populairste musicals van Sondheim. Herkenbare, eendimensionale sprookjesfiguren veranderen in gelaagde personages die de pijnlijke realiteiten van het leven onder ogen moeten zien.
Het verhaal draait om een bakker en zijn vrouw die proberen de vloek van een heks op te heffen. In hun zoektocht kruisen ze de paden van Roodkapje, Assepoester, Sjakie en Raponzel. Ieders wensen komen aanvankelijk uit, maar vervolgens moet de prijs ervoor worden betaald.
In “Last Midnight” confronteert de Heks de kleine groep overlevers van alle gebeurtenissen met hun eigen rol erin.
And to get
what you wish,
only just for a moment –
these are dangerous woods!
Assassins
1990
Het confronterende Assassins is een muzikale reis door de tijd langs negen historische aanslagplegers op Amerikaanse presidenten. De intense, grappige en tragische musical vestigt de aandacht op de grenzen en schaduwzijden van de “American dream”.
De musical wordt vaak kleinschalig uitgevoerd en heeft alleen in 2004 een Broadway-productie gekend, die vijf Tony Awards won.
“The Ballad of Booth” verkent de motivaties van John Wilkes Booth, de moordenaar van Lincoln.
There’s another national anthem, folks,
for those
who never win.
Passion
1994
Passion brengt prachtige muziek, psychologische complexiteit, en onderzoekt de aard van liefde op een manier die onherroepelijk een reactie oproept bij de toeschouwer. Passion werd enthousiast ontvangen door recensenten en won vier Tony Awards, maar blijft bij een breder publiek vaak onbegrepen.
Het stuk gaat over de legerkapitein Giorgio in het Italië van 1836. Giorgio heeft een gepassioneerde relatie met Clara. Op een afgelegen militaire standplaats ontmoet hij de ziekelijke, onaantrekkelijke Fosca. Fosca tracht hem onophoudelijk voor zich te winnen.
In “Loving You” reageert Fosca op Giorgio’s vraag hem los te laten.
Loving you
is not a choice.
It’s who I am.
